piątek, 6 lutego 2026
Imieniny: PL: Amandy, Bogdana, Doroty| CZ: Vanda
Glos Live
/
Nahoru

Cieszyńskie Rody: Rzepeccy | 29.01.2026

W przypadku Śląska Cieszyńskiego możemy mówić o kilku rodzinach Rzepeckich, które były związane z naszym regionem. W polskich herbarzach znajdziemy informacje o rodzie Rzepeckich herbu Białynia, który wziął swoje nazwisko od wsi Rzepki w dawnym województwie sieradzkim. Jej najbardziej znana linia wywodzi się od Kajetana Władysława Rzepeckiego (1800-1892), uczestnika powstań listopadowego i tzw. powstania 1848 roku. 

Ten tekst przeczytasz za 5 min.
Bolesław Rzepecki na spotkaniu weteranów powstania styczniowego w 1913 roku. Fot. JAN GRABIEC Rok 1863, Poznań 1913

Jego najstarszy syn Ludwik (1832-1894) mieszkał w Poznaniu. Był księgarzem, publicystą, wydawcą i redaktorem „Gońca Wielkopolskiego”. Doczekał się biogramu w prestiżowym „Polskim słowniku biograficznym”. Z Cieszynem za to na krótko związał się Bolesław Rzepecki (ur. 1842), młodszy brat Ludwika.

Współredaktor »Gwiazdki Cieszyńskiej«
Bolesław Rzepecki przyszedł na świat w Potworowie w ówczesnym powiecie radomskim, ale młodość spędził już w Poznaniu. W 1863 roku brał udział w powstaniu styczniowym, został nawet ranny w walce z Rosjanami. Przez pewien czas redagował „Gazetę Poznańską”. Około 1890 roku przeprowadził się do Cieszyna, gdzie zamieszkał pod adresem Bożnicza 224. Współredagował „Gwiazdkę Cieszyńską”, zapisał się do Macierzy Szkolnej Księstwa Cieszyńskiego, a w 1891 roku znalazł się w gronie założycieli cieszyńskiego „Sokoła”. Był również dobrodziejem Katolickiego Kółka Rolniczego i Oświaty z Czytelnią w Gnojniku.

Skąd to nazwisko?
Nazwisko Rzepecki wywodzi się od miejscowości Rzepki w dawnym województwie sieradzkim (obecnie powiat piotrkowski). W bazie Nazwiska w Polsce prowadzonej przez Polską Akademię Nauk błędnie podano, że nazwisko pochodzi od wsi Rzepedź (obecnie powiat krośnieński). Być może w niektórych przypadkach nazwisko Rzepecki utworzono nie od miejscowości Rzepki, ale od nazwy osobowej Rzepka. 

Rzepecki jednak nie zabawił długo nad Olzą. Wyprowadził się już w 1892 albo 1893 roku. Nie udało się mi się odtworzyć jego dalszych losów, ustaliłem tylko, że w 1913 roku mieszkał we Lwowie.
Był żonaty z Anną Wiktorowską. Z tego małżeństwa pochodzili: Irena Marta (ur. 1880, w 1920 roku poślubiła Eugeniusza Głogowskiego), Zbigniew (ur. 1881), Zygmunt Konstanty (ur. 1883), Stanisława Wanda (ur. 1884), Maria Teresa (ur. 1888) i Włodzimierz Maurycy (ur. 1891). Ten ostatni urodził się w Cieszynie.

Leopold Rzepecki z Frysztatu i jego rodzina w spisie powszechnym z 1921 roku. Źródło: Powiatowe Archiwum Państwowe w Karwinie

Cierlicko, Olbrachcice, Trzanowice
W księgach metrykalnych z terenu dzisiejszego Zaolzia natrafiłem na nazwisko Rzepecki, chociaż wątpliwe, aby byli spokrewnieni z powyższymi – a jeżeli byli, to łączyli ich przodkowie bardzo odlegli, żyjący może i w XVI wieku.
Na początku XIX wieku w Cierlicku mieszkał Wincenty Rzepecki, były ułan. W księgach metrykalnych odnalazłem informacje, że miał synów Józefa (ur. 1817, o nim niżej) i Franciszka (ur. 18 stycznia 1830) oraz córkę Magdalenę (ur. 8 czerwca 1828).Przypuszczam, że mógł być jeszcze jeden syn – Jan. Otóż 22 listopada 1846 roku w związek małżeński wstąpili Jan Rzepecki, 23-letni komornik (bezrolny mieszkaniec wsi wynajmujący izbę/komorę u bogatszych gospodarzy) z Cierlicka, i Anna Landecka, córka Jana, chałupnika w Trzanowicach Dolnych. Po ślubie Anna i Jan Rzepeccy mieszkali najpierw w Olbrachcicach, gdzie 21 kwietnia 1847 roku urodziła im się córka Anna, a później w Trzanowicach Dolnych, gdzie 6 listopada 1850 roku urodził im się syn Franciszek.

»Drab« z Olbrachcic i górnik z Karwiny
Józef Rzepecki (ur. 1817) mieszkał w Olbrachcicach. Występuje czasami w metrykach jako „Drab” (chyba można tłumaczyć to jako stróż/strażnik, w domyśle w służbie hrabiego Larischa). Od 29 lipca 1868 roku był żonaty z Barbarą Smoleczką (Smolką); z tego małżeństwa pochodzili: Karolina (ur. 4 listopada 1869), Maria (ur. 16 listopada 1873), Albert (Wojciech) Wincenty (ur. 7 lutego 1875), Leopold (ur. 15 listopada 1876) i Agnieszka (ur. 19 lutego 1879).

Skąd ten ród?
Najliczniej nazwisko Rzepecki występuje współcześnie w województwach łódzkim i wielkopolskim, co sugeruje, że większość Rzepeckich rzeczywiście może pochodzić od dawnych właścicieli wsi Rzepki. 

Leopold Rzepecki (ur. 1876) był górnikiem, mieszkał w Karwinie. Jego żona, Anna, pochodziła z Hirschdorf (Jelenice) spod Opawy. Informacje na temat ich przynależności językowej (narodowej) w czechosłowackim spisie powszechnym z 1921 roku są nietypowe. Leopold zadeklarował „polski”, Anna „niemiecki” – takie sytuacje nie były niczym niezwykłym, małżeństwa mieszane zdarzały się i zdarzać będą. Jednak ich starsze dzieci, córkę Leopoldynę (ur. 1903) i syna Huberta (ur. 1905), na potrzeby spisu zaliczono do Niemców, a młodsze, synów Albina (ur. 1907) i Ernesta (ur. 1909), do Polaków. Płyną z tego dwa wnioski. Pierwszy – spis czechosłowacki z 1921 roku jest tylko dowodem na to, jak bardzo władzom udało się sztucznie zaniżyć liczbę Polaków. Drugi – i ten spis, i te wcześniejsze nie zwracały uwagi na osoby, które wychowywały się w dwujęzycznych rodzinach.






Może Cię zainteresować.