Niezwykle cenny rękopis był częścią zbiorów biblioteki opactwa cysterskiego w Lądzie, biblioteki seminarium w Poznaniu oraz – w ramach wypożyczenia – Polskiej Akademii Umiejętności w Krakowie. Przez wieki służył polskim duchownym i uczonym. Jak podaje polskie ministerswo, najpóźniej od 1926 roku stanowił część zbiorów Archiwum Archidiecezjalnego w Poznaniu.

- Ostatnie wzmianki o „Collectarium lądzkim” w poznańskich zbiorach pojawiają się w 1937 r. - wskazują w ministerstwie. Gdy wybuchła II wojna światowa, a Niemcy zajęli Poznań  zbiory Archiwum Archidiecezjalnego zostały rozkradzione.

W 1966 r. „Collectarium lądzkie” zostało wskazane przez polskiego muzykologa Hieronima Feichta jako obiekt zaginiony, a w latach 90-tych XX wieku pojawiło się po raz pierwszy na londyńskim rynku książek rzadkich. Okazało się, że rękopis znajduje się w zbiorach bibliotecznych Uniwersytetu Yale w USA pod sygnaturą Beinecke MS 883. Pierwsze informacje o obecności „Collectarium lądzkiego” w amerykańskich zbiorach trafiły do resortu kultury dzięki uprzejmości dr Pawła Figurskiego, który wraz z zespołem prowadzi badania dawnych rękopisów liturgicznych.
 

Potwierdzenie dokładnej historii rękopisu było możliwe dzięki badaniom przeprowadzonym w Biblotece Beinecke. Te badania miały miejsce po złożeniu przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego formalnego wniosku restytucyjnego w maju 2024 roku. Wtedy Biblioteka Beinecke Uniwersytetu Yale, biorąc pod uwagę szerszy kontekst systematycznej konfiskaty lub zniszczenia polskiego dziedzictwa kulturowego przez niemieckich nazistów, uznała, że dokumentacja przekazana przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego jest najbardziej prawdopodobnym wyjaśnieniem zniknięcia rękopisu z macierzystych zbiorów.

Po rozpatrzeniu złożonego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniosku restytucyjnego, Biblioteka Beinecke Uniwersytetu Yale zgodziła się na zwrot rękopisu stronie polskiej. Przekazanie zabytkowego cysterskiego rękopisu odbyło się w czwartek 29 stycznia 2026 roku w Bibliotece Beinecke Uniwersytetu Yale w New Haven. W tym wydarzeniu wzięli udział Marta Cienkowska, szefowa Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, a także Michelle Light, dyrektorka Beinecke Rare Book & Manuscript Library oraz Lucy Mulroney, dyrektor ds. akademickich i wystaw Beinecke Rare Book & Manuscript Library.