sobota, 20 kwietnia 2024
Imieniny: PL: Agnieszki, Amalii, Czecha| CZ: Marcela
Glos Live
/
Nahoru

Poniedziałek wielkanocny: chodzimy po śmierguście i winszujemy z goiczkiem | 01.04.2024

W Poniedziałek Wielkanocny chłopaki chodzą po śmierguście, a dziewczyny winszują z goiczkiem. Ta tradycja na Zaolziu przetrwała wieki. Z drugim dniem Świąt Zmartwychwstania Pańskiego wiąże się ogólna tradycja śmigusa-dyngusa.

Ten tekst przeczytasz za 1 min. 30 s
Tradycje pielęgnują m.in. członkinie Zespołu Regionalnego „Błędowice”. Fot. Beata Schönwald
Drugi dzień Świąt Wielkanocnych traktowany jest przez Kościół katolicki jako kontynuacja święta zmartwychwstania Chrystusa. Poniedziałek przeznaczony jest najczęściej na odwiedzanie rodziny i najbliższych przyjaciół, w odróżnieniu od Niedzieli Wielkanocnej spędzanej w gronie najbliższych.

Poniedziałek Wielkanocny w powszechnej tradycji wiąże się ze śmigusem-dyngusem polegającym na polewaniu się wodą. Początkowo był on zabiegiem magicznym, a dzięki polewaniu się wodą starano się zapewnić gospodarzom obfite opady deszczu. W obecnej formie znany jest od XVI wieku.

Zespół Regionalny „Błędowice”. Fot. Beata Schönwald

Według etnologów, dawniej śmigus i dyngus były dwoma odrębnymi zwyczajami. Z czasem tak się zlały ze sobą, że przestano je rozróżniać. Śmigus oznacza polewanie wodą, a dyngus to okup, który był płacony, aby polewanym nie być. Dawniej mogło to być jajko, kołacz czy drobne pieniądze. Młode dziewczęta zabiegały, by zostać oblaną wodą, ponieważ oznaczało to, że mają powodzenie wśród chłopców.
W poniedziałek wielkanocny, równolegle z dyngusem, odbywają się na Śląsku Cieszyńskim obnoszenia po wsi, tzw. winszowanie z goiczkiem. Według tradycji biorą w nim udział dorosłe kobiety i dziewczęta, odświętnie ubrane, nierzadko w stroje ludowe z wiankami na głowach. 




Może Cię zainteresować.