niedziela, 15 lutego 2026
Imieniny: PL: Arnolda, Jowity, Georginy| CZ: Jiřina
Glos Live
/
Nahoru

Cieszyńskie rody: Bailotti | 04.02.2026

Do przemysłowych części Księstwa Cieszyńskiego w drugiej połowie XIX wieku ściągnęła całkiem spora grupa Włochów. Jednym z nich był Pasquale Bailotti.

Ten tekst przeczytasz za 4 min. 15 s
Metryka ślubu Paschalisa Bailottiego i Anastazji Tesarczyk. Para pobrała się w 1895 roku. Źródło: Archiwum Krajowe w Opawie.

Pasquale – dalej będę używał już wersji spolszczonej: Paschalis – urodził się 21 kwietnia 1851 roku na północy Włoch, prawdopodobnie w niewielkiej miejscowości Sopalù. Po przedwczesnej śmierci rodziców wyjechał w Sudety, gdzie pracował przy budowie dróg. Tam ożenił się z Julią Nitsch, Niemką pochodzącą z miejscowości Jelení koło Bruntalu. Mieszkał z powiększającą się rodziną najpierw w Mikulovicach, a między 1873 a 1876 rokiem osiedlił się w Karwinie, gdzie spędził resztę życia. Po śmierci pierwszej żony ożenił się 13 czerwca 1895 roku z Anastazją Tesarczyk, córką Józefa, chałupnika w Karwinie, i Joanny z domu Siwek. Zmarł 7 marca 1907 roku w Karwinie.

Skąd to nazwisko?
Nazwisko Bailotti niewątpliwie jest włoskiego pochodzenia. Być może wywodzi się od łacińskiego słowa „baiulus” (tragarz). 

Paschalis Bailotti doczekał się licznego potomstwa. Z pierwszego małżeństwa pochodzili: Leopoldyna (ur. 1873, po mężu Carbogno), Amalia (ur. 1874, po mężu Strika), Antonina Teresa (ur. 1876), Hermina (ur. 1878), Paschalis (ur. 1879), Juliusz Antoni (ur. i zm. 1882), Józefa (ur. 1883, po mężu Pawlisek), Julia (1885-1912) i Maria Stefania (ur. 1887, po mężu Holek), z drugiego: Anna Teresa (ur. 1896, po mężu Bura), Eugeniusz (ur. 1898), Franciszek Józef (1899-1900) i Henryk Engelbert (ur. 1902).

Ślusarz w Łazach
Paschalis Bailotti (ur. 1879) był ślusarzem. Mieszkał w Łazach, gdzie pracował w miejscowej koksowni. W Archiwum Krajowym w Opawie zachowały się materiały, dotyczące anonimowego donosu, wedle którego w 1917 roku Paschalis miał podżegać do buntu – po opisie zawartym w inwentarzu można domyślać się, że chodziło o strajk, chociaż rzecz wymagałaby przestudiowania tych dokumentów (nie są dostępne online, trzeba pofatygować się do Opawy, aby je przejrzeć).
29 października 1905 roku Paschalis poślubił Joannę Firlę (1883-1961), córkę Bernarda i Anny z domu Pastucha. Ich syn Wilhelm (1907-1986) został w roku szkolnym 1918/1919 uczniem pierwszej klasy gimnazjum w Boguminie.

Metryka chrztu Eugeniusza Bailottiego, urodzonego w 1898 roku w Karwinie. Źródło: Archiwum Krajowe w Opawie.

Bailotti w czechosłowackim spisie powszechnym
To oczywiście tylko krótki zarys genealogii pierwszych pokoleń linii rodu Bailotti mieszkającej na Śląsku Cieszyńskim, doprowadzony mniej więcej do około 1920 roku. Historię ostatnich stu lat najlepiej odtwarzać korzystając obficie z rodzinnej tradycji. W tym przypadku genealog patrzący niejako „z boku” nie będzie miał nic ciekawego do dodania – tym bardziej że z racji ochrony danych osobowych dostęp do źródeł dotyczący czasów najnowszych jest mocno ograniczony.

Skąd ten ród?
W metryce drugiego ślubu Paschalisa Bailottiego z 1895 roku, jako jego miejsce urodzenia wpisano miejscowość „Sopola”. Nie ma takiej wsi ani miasta na współczesnej mapie Włochy. Władysław M. Żagan w artykule poświęconym włoskim imigrantom, przypuszczał, że owa „Sopola” może być dzisiaj częścią miasta Udine. Po dłuższym zastanowieniu sądzę jednak, że prawdopodobnie chodzi o Sopalù, miejscowość w granicach gminy Comelico Superiore, położoną w prowincji Belluno. W każdym razie opisywany ród wywodzi się z północno-wschodnich Włoch. 

W zasadzie jedynym dodatkiem mogą być informacje pochodzące ze spisu powszechnego z 1921 roku dotyczące braci Bailotti – wspomnianych już wyżej Eugeniusza (ur. 1898) i Henryka (ur. 1902). Obaj mieszkali w Karwinie, z tym, że starszy u siostry Marii Holek, a młodszy u Franciszka i Agnieszka Tesarczyków – wnioskując po nazwisku, krewnych ze strony matki.
I co dziwne, w rubryce język (narodowość) przy Eugeniuszu wpisano „niemiecki”, a przy Henryku „polski”. Właśnie na takich przykładach widać dobitnie, że czechosłowacki spis z 1921 roku w żadnym wypadku nie jest dobrym źródłem do odtworzenia struktury narodowej Zaolzia.
Michael Morys-Twarowski


Może Cię zainteresować.