Kalendarze z czekoladkami, strojenie choinki, zniecierpliwienie na myśl o prezentach: najpierw tych od św. Mikołaja, potem Aniołka. Wreszcie, czekanie na długie wolne od szkoły, czas na narty, sanki, śnieżki i gry komputerowe. Festiwal świateł: lampiony, lampki, pierwsza gwiazdka i sztuczne ognie. Ciasteczka, więcej ciasteczek, opłatek, trochę ryb, sporo kolęd, i jeszcze więcej ciasteczek. Ot, grudzień w beztroskiej pamięci dzieci przełomu mileniów!

Ktokolwiek przynajmniej raz udał się na spacer po Wzgórzu Zamkowym, zapewne zwrócił uwagę na potężny głaz z płaskorzeźbą, kryjący się w cieniu wierzby babilońskiej. Po przekroczeniu bramy Pałacu Myśliwskiego Habsburgów i wspinając się dróżką pod górę, spacerowicze raczej wypatrują na horyzoncie rotundy i Wieży Piastowskiej, aniżeli wyłaniającej się z kamienia brodatej twarzy. Mnie twarz ta zapadła w pamięci lata temu, na długo zanim zrozumiałem, do kogo należy. Należy zaś do Jana Kubisza, któremu obelisk w historycznym sercu miasta poświęcono w 140. rocznicę urodzin.

Jak dziś pamiętam wrzawę wśród historyków przed kilkoma laty, podsycaną chyba raczej „na żarty” niż „na serio”, jakoby Krzysztof Kolumb nie był ani Włochem, ani Portugalczykiem, ani Hiszpanem, lecz Polakiem. Nie byle jakim zresztą, bo synem cudownie ocalonego króla Polski Władysława III Jagiellona, który – zbiegłszy Turkom spod Warny – miał osiąść na Maderze i spłodzić tam syna, Cristofora.

„Uciyko, jak biyda do Ameryki”– szczęśliwie, po trudnych czasach XIX-wiecznej nędzy, pozostało nam jedynie to przysłowie. Galicyjska (choć, jak przekonują historie beskidzkich „Kolumbów”, również śląska) bieda skłaniała do emigracji zarobkowej nie tylko na europejski zachód, ale także za ocean. Nie były to przypadki jednostkowe. Liczba Polaków, którzy podjęli próbę życia w Stanach Zjednoczonych, już przed wybuchem I wojny światowej zbliżyła się do 3 milionów.

Żarciki pokroju dowcipu, jakoby Śląsk Cieszyński był tak rozległy, że nie zmieścił się w jednym państwie, są tak stare jak sama granica. Zastąpiłbym je nowym, równie „suchym”, a mimo to pozwalającym płynnie wejść w dzisiejszy temat. Jest więc nasz kawałek Śląska tak wielki, że w jego obrębie wyrósł autonomiczny Kraj! Jakiż to, zapytacie? Otóż... Żabi!

„Venimus, vidimus et Deus vicit” – pisał Jan III Sobieski w liście do papieża Innocentego XI, przesyłając wraz z nim haftowany złotem sztandar, jeszcze niedawno powiewający majestatycznie nad namiotem wezyra Kara Mustafy. 

„Płyniesz, Olzo, po dolinie, płyniesz jak przed laty” – któż urodzony na Śląsku Cieszyńskim nie rozpoznaje słów tej pieśni? Jakże znamiennej dla naszego regionu! Choć królowa polskich wód, Wisła, zaczyna tu swój bieg, zaś druga dama, Odra, obmywa nieopodal bogumińskie brzegi, Cieszyniacy poszli w swoją stronę i najbardziej umiłowali rzekę, której nikt z głębi Czech ani Polski nie kojarzy. 

Fanów Jaromira Nohavicy z przykrością informuję, że powyższy tytuł nie zwiastuje ani wieści o kolejnym koncercie, ani wznowienia jednego z moich ulubionych spektakli. Choć muzyka artysty posiada znamiona twórczości wysokich lotów, dziś jeszcze potraktujemy je mniej metaforycznie, domykając wątki awiacyjne.

„Wzloty aeroplanowe przyczyniają się w olbrzymiej części do poznania nowej sztuki zdobywania powietrza, a przez zapoznanie nas z aparatem będą one miały i charakter naukowy – tak w październiku 1912 r. redaktorzy „Dziennika Cieszyńskiego” zachęcali czytelników do zakupu biletów wstępu na lotnicze pokazy Michała Scipio del Campo. 

Ostatnio w regionie huknęła rewelacyjna wiadomość, dla jakiej warto nieco zboczyć z trasy. Otóż... Wszystko wskazuje na to, że linia kolejowa nr 190 zostanie w całości zrewitalizowana!   

Zaledwie kilka dni temu gruchnęła nowina o czekającym nas unijnym zakazie rejestracji aut spalinowych. Słusznie czy nie, w trosce o ekologię czy gwoli ustanowienia nowych porządków na rynku, Bruksela ustami polityków przypomniała, że kolejna epoka w dziejach ludzkości (a na pewno motoryzacji, spedycji i turystyki) zmierza ku końcowi. 

Przełom stycznia i lutego rokrocznie wplata w lokalny dyskurs historyczno-społeczny wątek wojny polsko-czechosłowackiej, a makabryczne „flashbacki” towarzyszących jej wydarzeń przebijają się pośród relacji z balów karnawałowych.