poniedziałek, 21 września 2026
Imieniny: PL: Darii, Mateusza, Wawrzyńca| CZ: Matouš
Glos Live
/
Nahoru

Zaloguj się


E-mail:
Hasło:

Politolog: bezpieczeństwo poznawcze to ochrona naszych decyzji przed wrogą manipulacją | 10.09.2026

Ochrona procesów decyzyjnych obywateli i firm przed zewnętrzną, wrogą manipulacją to dziś jedno z zadań państwa – uważa dr hab. Łukasz Fyderek z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Politolog tłumaczy, na czym polega naruszenie „bezpieczeństwa poznawczego” i dlaczego tzw. certinformacja to antidotum na dezinformację.

Ten tekst przeczytasz za 9 min. 45 s
Premium
Img Łukasz Fyderek podczas wywiadu dla Polskiej Agencji Prasowej. Fot. PAP
Łukasz Fyderek podczas wywiadu dla Polskiej Agencji Prasowej. Fot. PAP

Podczas 35. Forum Ekonomicznego w Karpaczu zaprezentowany został raport Uniwersytetu Jagiellońskiego „Dezinformacja i bezpieczeństwo. Definicje, mechanizmy, rekomendacje”. Powstał on w ramach współpracy z Polską Agencją Prasową.

W swoim raporcie zwracają państwo uwagę na pojęcie „bezpieczeństwa poznawczego”. Co to takiego?
– W raporcie przyjmujemy, że z bezpieczeństwem poznawczym mamy do czynienia, kiedy podmiot (człowiek, firma, państwo) przebywa w otoczeniu informacji zweryfikowanych i podejmuje decyzje konsumenckie czy polityczne na podstawie wiarygodnych danych. Z kolei naruszenie bezpieczeństwa poznawczego widzimy wtedy, gdy decyzje – obserwowane w dłuższej perspektywie – okazują się nietrafne, bo zostały podjęte na podstawie fałszywych przesłanek. Bezpieczeństwo poznawcze oznacza zatem odporność systemu decyzyjnego na niepożądany wpływ. Chodzi więc o ochronę procesów decyzyjnych przed zewnętrzną, wrogą manipulacją.

Czy może pan podać konkretny przykład jakiegoś naruszenia bezpieczeństwa poznawczego?
– Przykładem w skali makropolitycznej jest sytuacja, w której Rosja celuje swoje oddziaływanie informacyjne w pewne grupy Polaków i w związku z tym grupy te zaczynają wierzyć, że zasadniczym zagrożeniem nie jest dla nich Rosja, ale jakiś inny podmiot – na przykład Ukraina. W skali mikro natomiast naruszenie bezpieczeństwa poznawczego dotyczyć może firm podejmujących de
Do końca pozostało 80% artykułu.

Jeżeli jesteś zainteresowany dostępem do strefy PREMIUM, załóż konto i wybierz jeden z pięciu dostępnych pakietów. Miesięczny dostęp tylko 49 CZK! Wypróbuj jeszcze dziś.
Chcete li pokračovat ve čtení článku, založte si účet a vyberte si jeden z pěti balíčků. Měsícní předplatné jen za 49 Kč! Vyzkoušejte ještě dnes.


Może Cię zainteresować.